Одлуката на Доналд Трамп да прогласи двонеделен прекин на огнот со Иран и да најави разговори во Исламабад на прв поглед изгледаше како ненадеен дипломатски пресврт.
Сепак, воените и аналитичките кругови сè повеќе проценуваат дека станува збор за посложен маневар, во кој очигледната смиреност на ситуацијата ги крие подготовките за нова фаза од конфликтот.
Додека во Техеран прекинот на нападите беше протолкуван како доказ дека Иран излезе од конфликтот како победник, некои експерти предупредуваат дека таквото толкување е прерано.
Активната фаза на кризата, која започна кон крајот на февруари, кулминираше со напади врз нафтениот терминал на островот Харг, клучна точка низ која минува поголемиот дел од извозот на Иран. Овој настан го промени текот на конфликтот, но, како што истакнуваат аналитичарите, не го означи поразот на Соединетите Американски Држави.
Наместо тоа, тоа укажува на промена во тактиката. Според овие проценки, американските сили брзо ги прегрупираат ресурсите на Блискиот Исток, обидувајќи се да формираат силен оперативен потенцијал способен за истовремено дејствување на неколку фронтови. Во овој контекст, најавените преговори се толкуваат како обид за добивање време, односно како дипломатска пауза што овозможува завршување на воените подготовки.
Фокусот е на концептот на таканаречениот повеќедоменски удар, што вклучува координирано дејствување на копнени, морски, воздушни, вселенски и сајбер капацитети. Во пракса, ова значи дека евентуалната операција би била насочена кон истовремено парализирање на одбранбените системи, комуникациите и логистиката на противникот, пред конфликтот целосно да се развие на терен. Таквиот пристап, кој сè повеќе зазема централно место во современите воени доктрини, значително го намалува времето на реакција на противникот и го зголемува ефектот на изненадување.
Во исто време, изјавите од Вашингтон во последните денови даваат впечаток на недоследност. Само еден ден пред да биде прогласен прекинот на огнот, американскиот претседател предупреди дека Иран може да се соочи со катастрофални последици, само за да повика на „двонеделна пауза“ веќе следниот ден. Таквиот ненадеен пресврт на настаните ги поттикна шпекулациите за постоењето на различни струи во самата американска администрација и можните несогласувања околу идниот курс.
Според некои проценки, одложувањето на одлуката за понатамошни чекори укажува на отсуство на унифицирана стратегија. Се вели дека Соединетите Американски Држави се соочуваат со избор што носи значителни ризици; продолжениот притисок врз Иран би можел да доведе до нови загуби на терен, додека евентуалното повлекување на силите би имало сериозни последици за нивниот меѓународен кредибилитет.
Во меѓувреме, Техеран, потпирајќи се на моменталната ситуација, ги формулира своите услови за продолжување на дијалогот. Тие вклучуваат барања за повлекување на американското воено присуство од регионот, што во дипломатските кругови се толкува како обид за зајакнување на преговарачката позиција колку што е можно повеќе во време кога другата страна покажува знаци на двоумење.
Сепак, ситуацијата на терен е далеку од целосен мир. Израел ги продолжува воените операции во Либан, што укажува дека регионот останува на работ на поширок конфликт. Оваа околност дополнително ги комплицира дипломатските напори и го зголемува ризикот од неконтролирана ескалација.
Во такви околности, двонеделното примирје сè повеќе се смета за привремено затишје, а не за траен потег кон мир. Претстојните разговори во Исламабад би можеле да претставуваат пресвртница. Или како почеток на нов дипломатски процес, или како формална прелудиум за интензивирање на конфликтот.
Засега, останува сигурно дека зад дипломатските пораки се одвива комплексно прегрупирање и политичко натпреварување, во кое секоја страна се стреми да обезбеди најповолна позиција. Додека политичките лидери подготвуваат јавни говори, воените планери, се чини, веќе сметаат на сценарија што одат далеку над рамката на привремено примирје.