Американско-иранските разговори, кои започнуваат денес во Биргеншток, Швајцарија, и ќе траат неколку дена, започнуваат во сенка на обвинувањата на Техеран дека Вашингтон не ја спроведува првата точка од привремениот договор од 14 точки, тензиите околу Хормуз и најавата на Трамп за можна такса за премин доколку разговорите не успеат.
Пред разговорите во Швајцарија, кои ќе се фокусираат на спроведувањето на прекинот на огнот, нуклеарната програма на Иран и безбедноста на пловидбата низ Ормузскиот теснец, Техеран и Вашингтон разменија обвинувања околу клучниот поморски премин.
Иранската револуционерна гарда предупреди дека бродовите ќе бидат во опасност ако се приближат до Ормузскиот теснец, клучен премин за глобалните испораки на нафта и гас, наведувајќи ги израелските напади во Либан и наводните прекршувања на обврските на САД кон прекинот на огнот.
Мохамед Мохбер, советник на врховниот лидер на Иран, ајатолахот Моџтаба Хамнеи, ги обвини САД на X дека не ја спроведуваат првата точка од привремениот договор од 14 точки со Иран, кој вклучува прекин на огнот „на сите фронтови“, вклучително и Либан.
„Американците подобро го разбираат јазикот на економијата и анализата на трошоците и придобивките. Ако договорот остане на хартија, протокот на енергија од Блискиот Исток исто така ќе престане. Нашите преговарачи нема да бидат задоволни со ништо помалку од целосно спроведување на преземените обврски и исполнување на правата на нацијата. Иако не ја простуваме ниту забораваме крвта на секој маченик, маченички имам и децата на Минаб“, додаде тој на X.
САД ги отфрлија тврдењата за затворање на теснецот и рекоа дека американските сили ќе обезбедат продолжување на комерцијалниот сообраќај. Централната команда на САД соопшти дека 55 трговски бродови поминале низ Хормуз во саботата, носејќи повеќе од 17 милиони барели нафта за светските пазари.
Иранската делегација во Швајцарија ја предводи Мохамед Бакер Калибаф, додека американскиот тим ги вклучува потпретседателот Џ.Д. Венс и пратениците Стив Виткоф и Џаред Кушнер.
Венс рече дека е уверен дека прекинот на огнот ќе се одржи и не видел докази дека Ормузскиот теснец е затворен. „Се надевам дека можеме да постигнеме напредок во нуклеарното прашање и прекинот на огнот во Либан“, рече тој пред да замине за Швајцарија.
Трамп претходно изјави дека Вашингтон би можел да наметне данок во Ормутскиот теснец ако мировните преговори не успеат.
Прекинот на борбите во Либан беше услов за почеток на американско-иранските разговори за нуклеарната програма на Техеран и други прашања, но либанската Цивилна одбрана соопшти дека 20 лица биле убиени во израелските напади во Либан во саботата, неколку часа откако прекинот на огнот стапи на сила таму.
Израел инсистираше дека не е страна во американско-иранскиот договор и ќе ги задржи своите сили на либанската територија што ја окупира, додека проиранска милитантна група изјави дека нема да му дозволи на Израел „слобода на движење“ во Либан.
Во воена изјава, Израел изјави дека е посветен на прекинот на огнот, но ќе продолжи да дејствува против каква било закана за Израел или неговите сили. Израелската телевизија Канал 12 објави дека премиерот Бенјамин Нетанјаху и министерот за одбрана Израел Кац ѝ наредиле на армијата да прекине со огнот во Либан, но да не се повлече од областа што ја окупирала.
Либанското Министерство за здравство соопшти дека 4.057 лица, вклучувајќи медицински персонал, жени и деца, се убиени во израелските напади од 2 март, додека израелските власти велат дека најмалку 32 војници и четворица цивили се убиени во борбите со Хезболах.