Иран се согласи на двонеделен прекин на огнот со САД, а неговиот Врховен совет за национална безбедност изјави дека разговорите со Вашингтон ќе започнат утре во пакистанскиот главен град Исламабад, со мировниот план од 10 точки на Техеран како почетна точка, објави Ал Џезира.
Изјавата дојде откако американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека „ја одложува заканата за крај на иранската цивилизација“ и дека ќе ги „суспендира“ нападите врз земјата за две недели.
Трамп рече дека прекинот на огнот е условен од тоа Иран да се согласи „целосно, веднаш и безбедно да го отвори“ Ормутскиот теснец, тесен воден пат што го поврзува Заливот со Арапското Море и низ кој тече една петтина од светската нафта.
Делумната блокада на теснецот што ја наметна Иран по нападите на САД и Израел на 28 февруари ја наруши глобалната трговија, ги зголеми цените на нафтата и предизвика недостиг на гориво низ целиот свет.
Одмаздничките напади на Иран, исто така, одекнаа низ целиот Залив и ги вклучија либанскиот Хезболах и јеменските Хути, кои извршија напади врз Израел, значително проширувајќи го конфликтот.
Во својата изјава за Truth Social, Трамп рече дека САД веќе ги „исполниле и надминале“ сите свои воени цели и се „многу блиску до конечен договор за долгорочен МИР со Иран“.
Тој додаде дека САД го добиле предлогот од 10 точки на Иран „и веруваме дека тоа е работна основа за преговори“. САД и Иран се согласиле за „скоро сите точки на спор“, рече тој, а двонеделниот период овозможил договорот да биде „финализиран и склучен“.
Иранскиот министер за надворешни работи, Абас Арагчи, зборувајќи во име на Врховниот совет за национална безбедност на Иран, го потврди договорот на Техеран.
„Доколку нападите врз Иран престанат, нашите моќни вооружени сили ќе ги прекинат своите одбранбени операции“, напиша тој во објава на X.
Арагчи додаде дека безбедното поминување низ Ормускиот теснец ќе биде можно во координација со иранските вооружени сили и дека одлуката е донесена во светлината на прифаќањето од страна на Трамп на „општата рамка на иранскиот предлог од 10 точки како основа за преговори“.
Од своја страна, пакистанскиот премиер Шехбаз Шариф рече дека завојуваните страни се согласиле на „итен прекин на огнот насекаде, вклучувајќи го Либан и други области“.
Одлуката е „ВЕДНАШ СТАПУВА ВО СИЛА“, напиша Шариф на X.
Шариф им се заблагодари на САД и Иран и ги покани „нивните делегации да дојдат во Исламабад во петок, 10 април 2026 година, за понатамошни преговори за конечен договор што ќе ги реши сите спорови“.
Според Врховниот совет за национална безбедност на Иран, иранскиот предлог од 10 точки бара Иран да доминира и да го контролира Ормускиот теснец, што би ѝ дало на земјата „уникатна економска и геополитичка позиција“.
Предлогот, исто така, повикува на повлекување на сите „американски борбени сили“ од базите на Блискиот Исток и запирање на воените операции против сојузничките вооружени групи во регионот. Исто така, повикува на „целосна компензација“ за воените штети, како и укинување на сите санкции од страна на САД, Советот за безбедност на ОН и Меѓународната агенција за атомска енергија.
Предлогот, исто така, вклучува ослободување на замрзнатите ирански средства во странство и ратификација на секој конечен договор во обврзувачка резолуција на Советот за безбедност на ОН.
Советот изјави дека иако Техеран се согласува на преговори, тоа го прави „со целосна недоверба кон американската страна“.
Иран ќе одвои две недели за овие преговори, при што „временската рамка ќе биде продолжена со договор на страните“.
Советот додаде дека Иран е подготвен да одговори „со полна сила“ штом „се направи и најмала грешка од страна на непријателот“.
Сепак, Израел рече дека ја поддржува одлуката на Трамп, но дека прекинот на огнот не ги опфаќа неговите воени операции во Либан.
