Во Србија денеска во 7 часот се отворија избирачките места за предвремените парламентарни избори, кои се одржуваат во услови на двегодишна политичка и општествена криза. Во трката меѓу владејачката Српска напредна странка (СНС) и студентското движење, изборите може да влијаат врз идната политичка насока на земјата и нејзината позиција во регионот и Европа.
Ja glasao a red sve duži i duži #vračar #beograd #izbori https://t.co/wUkHVMk4Nu
— Dušan Stanković (@DusanStankovic4) October 25, 2026
Изборите се одржуваат во длабоко поделено општество, а истражувањата на јавното мислење укажуваат на неизвесна трка меѓу листата на СНС, предводена од поранешниот српски претседател Александар Вучиќ, и студентската листа „Студентите победуваат“. На листата на студентското движење се 250 кандидати, меѓу кои универзитетски професори, научници, лекари, академици, економисти, правници, актери и други јавни личности.
Распишувањето на изборите следуваше по притисокот од јавноста и повеќемесечните антивладини протести, поттикнати од загинувањето на 16 лица при уривањето на настрешницата на неодамна реновираната железничка станица во Нови Сад, на 1 ноември 2024 година.
@zaklina_prva Novi Sad, Stari grad https://t.co/tHFp8If69l
— ValentinaPDurkulic (@VDurkulic) October 25, 2026
Протестите ги предводеа студентите, кои со повеќемесечни блокади на факултетите добија широка поддршка од јавноста. Демонстрантите за трагедијата во Нови Сад ја обвинуваат актуелната власт, посочувајќи на корупцијата, узурпацијата на институциите и нарушувањето на основните демократски стандарди.
Во Србија од четвртокот на полноќ трае изборниот молк, а на изборите учествуваат 18 листи.
Na Vračaru, na mom biračkom mestu veliki red… a još nema ni 7h #izbori #beograd #vračar https://t.co/4Vs1BRYqmu
— Dušan Stanković (@DusanStankovic4) October 25, 2026
На завршниот предизборен митинг во поддршка на студентската листа, одржан во четвртокот вечерта во центарот на Белград, се собрале околу 150.000 луѓе, процени организацијата „Архив на јавни собири“. Српското Министерство за внатрешни работи, за разлика од претходните масовни собири, не објави сопствена процена за бројот на присутни.
Вучиќ истиот ден одржа получасовен завршен митинг во спортска сала во Нов Белград, на кој им порача на своите приврзаници да победат „поубедливо од кога било досега“.
Завршницата на кампањата ја одбележа атмосфера слична на референдумска, а последните анкети покажуваат дека разликата меѓу листите на СНС и студентското движење може да биде многу мала.
Novi Beograd vredno od ranog jutra 🫶🏻 https://t.co/dZOa1vJtec
— Student u svakom BLOKU (@studentubloku) October 25, 2026
Во опозицијата се надеваат на „унгарско сценарио“, откако партијата Тиса на Петер Маѓар освои убедливо мнозинство гласови и ја заврши долгогодишната власт на Фидес и Виктор Орбан.
Политичките околности пред изборите во Унгарија и Србија се споредливи, но Вучиќ, поднесувајќи оставка на 27 септември и скратувајќи го вториот претседателски мандат, најави можност за политичка промена на функцијата и повторно враќање на премиерската позиција. Тој веќе ја извршуваше функцијата претседател на Владата.
За ваквото сценарио да се оствари, предуслов е убедлива победа на СНС и добивање мандат за формирање влада.
Денешните избори се 15. парламентарни од воведувањето на повеќепартискиот систем во Србија, а 11. предвремени.
За 250 пратенички места се натпреваруваат 18 листи со вкупно 2.418 кандидати.
Право на глас имаат 6.450.523 избирачи, кои ќе гласаат на 8.392 избирачки места, од кои 93 се во странство. Во 37 држави се пријавени вкупно 102.147 гласачи. Гласањето ќе се одвива според локалното време во Србија, па во некои земји, меѓу кои САД и Австралија, ќе се гласа и во текот на ноќта.
Избирачките места се отворени во 7 часот, а ќе се затворат во 20 часот, кога завршува и изборниот молк. Првите прелиминарни резултати се очекуваат до 22 часот.
Изборите ќе ги следат 16.271 набљудувач од 26 домашни и 57 странски организации и здруженија.