САД се шест месеци подалеку од клучните избори за Конгресот, на кои Американците ќе одлучат дали Доналд Трамп ќе продолжи на функцијата за втор мандат, по две години кои веќе длабоко ја променија земјата, пишува АФП.
„Влоговите се многу високи“, рече Минди Ромеро, директорка на Центарот за инклузивна демократија на Универзитетот во Јужна Калифорнија. Овие среднорочни избори се „пресвртница“ за двете партии, додаде таа.
За демократите, прашањето не е само за враќање на контролата врз Конгресот. Тие инсистираат дека „Доналд Трамп и републиканските функционери претставуваат егзистенцијална закана за Америка“, изјави политикологот за АФП. Од републиканска страна, 79-годишниот претседател смета на задржување на своето парламентарно мнозинство за да го протурка остатокот од својата законодавна програма.
Во спротивно, тој постојано вели, демократите речиси веднаш би покренале постапка за импичмент против него. Демократскиот Конгрес би можел да ги блокира и неговите назначувања, да покрене истраги и сериозно да го попречи спроведувањето на неговите политики.
Во САД, среднорочните избори традиционално се неповолни за партијата што ја освои Белата куќа две години претходно. А шест месеци пред изборите, изгледите за републиканците се влошуваат. Сè повеќе анкети на јавното мислење покажуваат рекордно ниво на незадоволство од Доналд Трамп.
„Претседателот е прилично непопуларен, а тоа е обично прилично силен показател за тоа како ќе се покаже партијата на претседателот на среднорочните избори“, вели Џулија Азари, професорка по политички науки.
Многу Американци сметаат дека републиканскиот милијардер не успеал да ја подобри нивната економска состојба, иако бил избран делумно врз основа на тоа ветување. Војната започната против Иран, исто така, се покажува како многу непопуларна, како и порастот на цените на горивата што ја предизвика.
Демократите го обвинуваат Трамп за авторитаризам откако се врати во Белата куќа, а неговите многу репресивни политики за имиграција предизвикаа критики од некои во јавноста, рече Џулија Азари. Од друга страна, анкетите покажуваат мал ентузијазам за опозицијата.
„Американците се незадоволни од општата насока и од двете партии“, рече Азари.
„Но, некој мора да победи во ноември, и можеме да видиме луѓе кои се незадоволни од демократите, но сепак одат во таа насока“, додаде политикологот.
Друго големо прашање на кампањата е битката што Доналд Трамп ја водеше околу прераспределбата на изборните единици. Во 2025 година, американскиот претседател побара од неколку држави предводени од републиканците да ги прецртаат своите изборни единици, разредувајќи ги гласовите на демократите со надеж дека ќе освојат дополнителни места во Конгресот.
Практиката на геримандерство, форма на изборно инженерство, не е нова во Соединетите Држави, но Доналд Трамп ја врати во мода, особено во Тексас и Северна Каролина. Демократите возвратија со прецртување на мапите во државите што ги контролираат, како што се Калифорнија и Вирџинија.
Границите на изборните единици традиционално се цртаат еднаш на секои десет години, по пописот, како што бара Уставот на САД, но може да се цртаат и почесто. Конзервативната одлука на Врховниот суд од оваа недела, со која се ограничува прераспределбата на единиците што им се во прилог на малцинствата, дополнително ја измеша играта.
Неколку републикански гувернери во јужниот дел на САД, како што се Луизијана и Алабама, веќе ја објавија својата намера да ги прераспределат своите единици за да ги елиминираат демократските места. Влијанието на целото ова прераспределување останува да се види.
– Ова секако придонесува за загрижувачкиот „изборен хаос“, рече Азари.