Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека е подготвен однапред да ги помилува своите соработници доколку се соочат со можен кривичен прогон по изборите за Конгресот. Тој најави и дека ќе го заштити милијардерот Илон Маск доколку демократските политичари покренат истраги против него.
Трамп зборуваше за ова во интервју со новинарката Миранда Дивајн за подкастот „Pod Force One“, објавено еден ден пред изборите за американскиот Конгрес, закажани за 3 ноември.
На прашањето дали би ги помилувал однапред луѓето кои работеле во неговата администрација доколку им се закани кривичен прогон, Трамп одговори потврдно.
„Би го направил тоа доколку биде потребно. Секако“, изјави американскиот претседател.
Кога новинарката го праша дали таквата заштита би ја добиле сите негови соработници, Трамп беше уште подиректен.
„Воопшто не би размислувал за тоа. Едноставно би го направил“, рече тој.
Трамп потсети и дека по враќањето во Белата куќа помилувал околу 1.500 лица поврзани со нападот врз американскиот Капитол од 6 јануари 2021 година.
Трамп застана во одбрана на Илон Маск
Посебно внимание во интервјуто посвети на милијардерот Илон Маск, сопственикот на компаниите „Тесла“ и „Спејс Икс“, кој во вториот претседателски мандат на Трамп учествуваше во работата на администрацијата и ја предводеше иницијативата DOGE за намалување на државните трошоци.
На прашањето дали демократите би можеле да покренат истраги против Маск или да се обидат да го преземат неговиот имот, Трамп одговори дека засега станува збор само за најави.
„Тоа се само приказни. Но, ако дојде до тоа, ќе мора да ги заштитиме“, порача Трамп.
Тој ја отфрли и можноста за национализација на компанијата „Спејс Икс“, за што зборувале одредени демократски политичари.
Во разговорот го спомена и Едвард Користин, млад соработник кој учествувал во проектот DOGE на Маск.
Маск во пресрет на изборите се наметна како еден од најголемите финансиски поддржувачи на републиканците. Според Axios, во актуелниот изборен циклус потрошил речиси половина милијарда долари за политички активности насочени против демократите.
Трамп ги спореди своите најави со помилувањата на Бајден
Американскиот претседател можноста за превентивни помилувања ја оправда и со потезите на својот претходник Џо Бајден.
Бајден во последните денови од својот мандат помилува членови на своето семејство, како и неколку лица за кои стравуваше дека би можеле да станат мета на политички мотивиран прогон по враќањето на Трамп во Белата куќа.
Меѓу нив беа поранешниот главен американски епидемиолог Ентони Фаучи, пензионираниот генерал Марк Мили и членовите на конгресниот комитет што го истражуваше нападот врз Капитол.
„Тоа го направи Бајден. На сите им даде помилувања“, изјави Трамп.
Демократите најавуваат истраги ако ја преземат контролата врз Конгресот
Изјавите на Трамп доаѓаат во пресрет на изборите на 3 ноември, на кои демократите се обидуваат да освојат контрола врз најмалку еден од двата дома на американскиот Конгрес.
Доколку успеат, ќе добијат можност да покренуваат конгресни истраги за работата на администрацијата, да повикуваат функционери на сослушувања и да бараат документи за нејзините активности.
Демократскиот конгресмен Џејми Раскин веќе најави истраги за можна корупција во администрацијата, додека сенаторката Елиса Слоткин зборуваше за потребата од кривично гонење на лицата кои овозможувале можни незаконски постапки на власта на Трамп.
Сепак, конгресните истраги сами по себе не претставуваат кривични постапки. За покренување кривичен прогон се надлежни обвинителските и другите правосудни органи.
Какви помилувања може да даде американскиот претседател?
Американскиот претседател има широки уставни овластувања за помилување, вклучително и можност да помилува лица за веќе сторени федерални кривични дела, дури и ако против нив сè уште не е поднесено обвинение.
Сепак, претседателското помилување не може да ги запре конгресните истраги, граѓанските тужби или кривичните постапки што се водат според законите на одделните сојузни држави.
Засега Трамп не објави конкретен план за помилувања, ниту список на лица кои би биле опфатени. Исто така, неговата изјава не значи дека против Маск е поднесено обвинение или дека постои потврдена кривична постапка против него.