Српскиот претседател Александар Вучиќ изјави денеска дека не ја разбира логиката на Соединетите Американски Држави (САД) во врска со санкциите врз Нафтената индустрија на Србија (НИС) и не верува дека САД ќе ја променат својата одлука и ќе одобрат лиценца за увоз на нафта, што ќе значи запирање на работата на рафинеријата во Панчево.
Рафинеријата НИС во Панчево, која е под санкции на САД како дел од рускиот енергетски сектор, остана без сурова нафта за преработка, а доколку не добие продолжување на лиценцата од властите на Соединетите Американски Држави, Србија ќе се соочи со скап увоз на нафтени деривати, што енергетските експерти го сметаат за можен генератор на синџирно зголемување на цените и инфлација.
Од воведувањето на санкциите врз рускиот енергетски сектор на почетокот на оваа година, американските претставници го предупредуваат Белград дека не сакаат руска сопственост во НИС и дека таа „мора да биде нула“. Поништувањето на дозволата за увоз на сурова нафта беше постојано одложувано од Вашингтон, така што санкциите ќе стапат во сила на 9 октомври.
Србија се потпираше на Хрватска за нафта преку нафтоводот Јанаф, но од воведувањето на санкциите, протокот на нафта преку таа рута е исто така прекинат бидејќи Јанаф мора да ги почитува санкциите. Вучиќ тврди дека Американците воведоа санкции против НИС за да го исклучат руското управување, а потоа и руската сопственост, и дека ова „не е засновано на меѓународното право“.
„Ние сме мала земја и не можеме да функционираме без нафта. Имаме еден нафтовод што Хрватите го затворија штом санкциите стапија во сила“, изјави Вучиќ за провладината кабелска телевизија Информер, повторувајќи неколку пати дека не му се јасни американските постапки.
„Убијте ме, не ја разбирам нивната логика. Имав безброј разговори со нив и прашав зошто не ни даваат лиценца“, рече Вучиќ, тврдејќи дека рафинеријата Панчевац, која сега е во процес на одржување на системот, ќе престане да работи во вторник.
Вучиќ кон средината на минатата недела изјави дека Србија ѝ дала на Русија рок од 50 дена да најде купувач за НИС, и дека ако тоа не се случи, Белград ќе воведе своја администрација над компанијата, која е блокирана од санкциите да работи, а бензинските пумпи сега се снабдуваат од резервите на складиштето.
Во меѓувреме, се разгледуваат неколку опции за промена на сопственоста, од кои едната ја понуди унгарскиот МОЛ, кој, според кабинетот на премиерот Виктор Орбан, би можел да купи удел во НИС.
Вучиќ вели дека американската страна „не се грижи колку штета прави Србија“. „Русите исто така не брзаат, сопственоста им е важна, а како ќе бидат работите со нас не е нивна работа. Но, од друга страна, не можам ни да ги обвинам, тие не го предизвикаа ова“, рече Вучиќ.
Тој додаде дека „знае дека никој во регионот не го сака“ и дека не е омилена личност во Вашингтон, Брисел или Москва, но дека „затоа е и најгорд“.
