Стотици граѓани речиси секојдневно протестираат во центарот на кенискиот главен град, барајќи итна дипломатска интервенција од властите за враќање на повеќе од илјада кениски граѓани кои, според официјалните извештаи, биле регрутирани да учествуваат во војната во Украина на страната на Русија. Демонстрациите се одржуваат во близина на паркот Ухуру и зградата на парламентот, а организаторите најавија дека протестите ќе продолжат сè додека државните власти не преземат конкретни чекори за репатријација на своите граѓани.
Повод за излегување на улиците беше извештајот на Националната разузнавачка служба (НИС), доставен до парламентот, во кој се наведува дека бројот на кениски граѓани вклучени во конфликтот е значително поголем од претходно проценетите. Додека претходните информации зборуваа за неколку стотици луѓе, најновите податоци укажуваат на бројка што надминува илјада.
Семејствата на учесниците тврдат дека нивните најблиски биле регрутирани под изговор за вработување во странство, со ветувања за високи плати и бенефиции, и дека не биле целосно свесни за ризиците од одење во воена зона.
– Нашите синови не отидоа да се борат, туку да работат, рече Мерси Макена, една од учесничките на протестот, додавајќи дека со месеци нема веродостојни информации за судбината на нејзиниот син.
Од друга страна, властите во Најроби не ја исклучуваат можноста дека некои од лицата одлучиле доброволно да се приклучат на странска воена формација, но во исто време нагласуваат дека постојат индикации за функционирање на посреднички мрежи и канали за регрутирање кои функционирале надвор од институционалната рамка.
Лидерот на мнозинството во Националното собрание, Кимани Ичунгва, им потврди на пратениците дека „повеќе од илјада Кенијци патувале за да учествуваат во руско-украинскиот конфликт“, истакнувајќи дека владата започнала истрага за околностите под кои се случило регрутирањето.
Министерството за надворешни работи на Кенија соопшти дека прашањето е покренато на дипломатско ниво и дека се водат разговори со претставници на Руската Федерација за да се добијат прецизни информации за статусот на кениските граѓани.
Министерот за надворешни работи, Мусалија Мудавади, најави можност за директни разговори со руски претставници за да се добијат информации за здравствената состојба и локацијата на лицата за кои се сомнева дека се наоѓаат во зоната на конфликтот.
Рускиот амбасадор во Најроби, Всеволод Ткаченко, ги отфрли обвинувањата за организирано или присилно регрутирање, нагласувајќи дека странските државјани можат да се приклучат на руската војска само на доброволна основа и во согласност со важечките прописи.
Аналитичарите во Кенија велат дека случајот покренува сложени прашања од меѓународното право, заштитата на граѓаните во странство и одговорноста на посредниците што работат во глобалните конфликтни зони. Во исто време, инцидентот укажува и на социоекономските притисоци што охрабриле дел од помладата популација да бара вработување во странство без доволно проверка на условите и ризиците.
Се очекува кенискиот парламент да разгледа дополнителни мерки во наредните недели за да се спречат слични случаи во иднина, вклучително и заострување на контролата врз агенциите за регрутирање и подобра координација меѓу безбедносните служби.
Сепак, за семејствата собрани во Најроби, дипломатските формулации и парламентарните процедури остануваат второстепени. Нивното барање, формулирано на транспаренти што се вееја пред зградата на парламентот, се сведува на една едноставна порака: „Одете си дома!“
Спроведувањето на законот во Мојале, пограничен град во северна Кенија, кој се граничи со Етиопија, го уапси 33-годишниот Фестус Омвамба под обвинение за трговија со луѓе.
Се верува дека Фестус е клучен член на поширока мрежа за трговија со луѓе која им измамува пари на поединци ветувајќи им легитимни можности за вработување во многу европски земји. По пристигнувањето во Европа, ненамерните жртви работат на нелегални и опасни работни места лишени од достоинство и безбедност. Фестус беше уапсен по враќањето од Русија и е во полициски притвор под обвинение за измама на повеќе од дваесет и пет Кенијци кои се борат со руската војска во Украина.
Портпаролот на кениската полициска служба, Мајкл Муцаири, го потврди апсењето и апелираше до јавноста да им дозволи на истражителите да ја завршат својата работа.
„Осомничениот моментално е во притвор, а истрагите се во тек. Апелираме до јавноста да остане смирена и да се воздржи од шпекулации додека случајот не биде целосно истражен“, рече портпаролот.
Службениците изјавија дека повеќе информации ќе бидат објавени откако ќе заврши истрагата. Властите, исто така, потсетија дека според кенискиот закон, едно лице се смета за невино додека не се докаже дека е виновно на суд.