САД постепено ги откажуваат програмите за безбедносна помош за армиите на европските земји кои имаат граница со Русија, со образложение дека Европа мора да ги сноси поголемиот дел од трошоците за сопствена одбрана.
Службеници на Пентагон минатата недела ги информираа европските дипломати дека Вашингтон повеќе нема да финансира програми за обука и опремување на армиите во Источна Европа, кои би биле на првите линии во случај на конфликт со Русија, изјавија за „Фајненшл тајмс“ извори запознаени со разговорите.
Станува збор за програма финансирана преку овластување познато како Член 333. Конгресот на САД одлучува за понатамошно финансирање, но администрацијата на претседателот Доналд Трамп не побарала дополнителни средства. Веќе одобрените средства можат да се користат до септември 2026 година.
Службеник на Белата куќа изјави дека одлуката е во согласност со напорите на Трамп да ја „преиспита и прераспредели“ странската помош, како и извршната наредба што ја потпиша на својот прв ден на функцијата.
„Оваа одлука е во согласност со европските земји, во согласност со извршната наредба и долгогодишниот акцент на претседателот дека Европа мора да преземе поголема одговорност за сопствената одбрана“, рече функционерот. Под притисок од Трамп, сојузниците од НАТО се согласија во јуни да ги зголемат трошоците за одбрана на 5 проценти од БДП.
Затворањето на програмата Дел 333 ќе влијае на распределбата на средствата чиј глобален буџет надминува 1 милијарда евра, според проценките на американскиот Сенат. Ова значи намалување на стотици милиони евра помош за земјите на границата со Русија.
Според Националната канцеларија за ревизија на САД, 1,6 милијарди евра биле инвестирани во Европа помеѓу 2018 и 2022 година, што е околу 29 проценти од глобалните трошоци во рамките на програмата 333. Главни корисници биле Естонија, Латвија и Литванија.