Холандската воена разузнавачка служба (MIVD) со години тајно го следела мобилниот телефон на Џаред Кушнер – зетот на Доналд Трамп, кој истовремено бил и негов пратеник и преговарач. Тие откриле дека тој користел тајни сметки во странство за управување со стотици милиони долари добиени од арапски монарси, се наведува во ексклузивен извадок од новата книга на истражувачкиот новинар Метју Кол, објавен во американското списание „Венити фер“ (Vanity Fair).
Разузнавачите го следеле пристапот на Кушнер до банкарска сметка во Дубаи, на која пристигнувале средства од Азербејџан. Оттаму, парите биле префрлани на голем број сомнителни поединци, вклучувајќи локални воени господари, платеници и еден поранешен атентатор.
Како што пренесува „Венити фер“, целата операција започнала кон крајот на 2017 година, кога британските и холандските разузнавачки служби пресретнале хакер кој работел за ГРУ – руската воена разузнавачка агенција. Соочен со долгогодишна затворска казна, Русинот се согласил да работи за Западот, овозможувајќи им на агентите пристап до таен руски сервер лоциран во Ростов.
На тој сервер, холандските оперативци дошле до зачудувачко откритие: снимки од екранот (screenshots) направени од личниот „Ајфон Икс“ (iPhone X) на Кушнер. Истражувајќи го рускиот упад, холандската служба MIVD идентификувала безбедносен пропуст во уредот на „Епл“; тие презеле контрола врз него и почнале да ја бележат буквално секоја активност што зетот на Трамп ја извршувал на екранот. Во тоа време, Кушнер се нашол во центарот на геополитички игри во кои биле вклучени владетелот на Обединетите Арапски Емирати, Мохамед бин Зајед (MBZ), и саудискиот престолонаследник, Мохамед бин Салман (MBS). Додека саудискиот принц барал американска поддршка за своето искачување на престолот – а властите во Абу Даби се стремеле кон поништување на нуклеарниот договор со Иран, склучен во времето на Обама – Кушнер имал и лична потреба од средства: семејната компанија се соочувала со обврска за отплата на заем од една милијарда долари за облакодер на Петтата авенија во Њујорк.
Двајца владетели од земјите од Заливот првично планирале да создадат огромен фонд за тајни плаќања, во вредност од дури десет милијарди долари, со цел да ги поддржат надворешнополитичките иницијативи на Трамп и да ја финансираат изградбата на ѕидот долж границата со Мексико. Сепак, планот набргу бил сведен на исплати во вкупен износ од најмалку две милијарди долари, уплатени на сметки наменети за Кушнер, пренесува *Vanity Fair*.
Првата сметка, наречена „Алфа“, била отворена во „First Abu Dhabi Bank“ – институција под контрола на братот на владетелот на Обединетите Арапски Емирати (ОАЕ). На оваа сметка биле уплатени околу 750 милиони долари, кои Кушнер ги користел како неофицијален фонд за политички операции, со цел да ги преобликува политичките односи и да изврши притисок врз Палестинците да постигнат договор со Израел.
Холандските разузнавачки служби забележале дека средствата што пристигнувале на сметката во Емиратите потекнувале од азербејџански банки и биле во американски долари. Со години, банките во Баку служеле како канал за прикривање на финансиските траги: клиенти од Саудиска Арабија и ОАЕ уплаќале средства во своите локални валути, а банката – наплаќајќи провизија од шест до седум отсто – префрлала „чисти“ американски долари до крајната дестинација, целосно надвор од каков било надзор.
Уште полошо, Кушнер бил наведен како овластено лице за потпишување на сметка што ѝ припаѓала на фондацијата *Watani Al Emarat* – субјект поддржан од државата, кој навидум бил основан за хуманитарни цели, но всушност служел како параван за властите во Абу Даби за спроведување тајни воени операции и набавка на оружје.
Покрај сметката во Дубаи, владетелот на ОАЕ – повторно користејќи го Азербејџан како посредник – префрлил околу една милијарда долари на сметка во Банката на Израел. Според извори на кои се повикува *Vanity Fair*, овие средства биле наменети за покривање на личните финансиски потреби на Кушнер. Бидејќи Централната банка на Израел не отвора сметки за приватни лица, парите биле прикриени под превезот на државни средства. Премиерот Бенјамин Нетанјаху побарал да биде однапред известен за секое повлекување на средства; следствено на тоа, Кушнер испраќал пораки преку тогашниот амбасадор на САД, Дејвид Фридман, по што средствата биле пренасочувани преку Кипар кон тајни дестинации.
Во Израел постоела и трета сметка, преку која Обединетите Арапски Емирати тајно плаќале за безбедносни гаранции од израелската војска, во случај на напад од страна на Иран. Сите три сметки заедно претставувале паралелна и целосно приватна надворешна политика што Кушнер ја спроведувал кон Блискиот Исток.
„Џаред барал кратенки во дипломатијата. Тој му ветил на Бин Зајед дека ќе се залага за нивните интереси пред Трамп, доколку тие инвестираат во фондот. За Арапите, една или две милијарди се само ситни пари, доколку со тоа го добијат она што го сакаат“, открил еден добро упатен извор за *Vanity Fair*. Иако во Белата куќа работел како неплатен волонтер, Кушнер имал статус на федерален функционер и пристап до најстрого чуваните државни тајни.
Законот изречно наложувал тој, во своите годишни финансиски извештаи, да ги пријави сите странски сметки врз кои имал овластување за потпишување или од кои повлекувал средства. Четворица високи функционери од администрацијата на Трамп – двајца советници за национална безбедност, шефот на кабинетот и поранешен директор на ЦИА – потврдиле дека никогаш не слушнале оти претседателот му дал официјално овластување на својот зет да управува со сметки што им припаѓаат на странски држави.
Правни експерти и поранешни обвинители кои работеа на истрагата за руското мешање, укажуваат дека постапките на Кушнер претставуваат грубо кршење на законот. Доколку тој понудил политички отстапки и пристап до Белата куќа во замена за пари од режимите во Заливот, тоа би претставувало кривично дело поткуп, како и дејствување како нерегистриран странски агент – дела за кои во Соединетите Држави се предвидени тешки затворски казни.
По објавувањето на овие наоди, Џаред Кушнер во четвртокот бурно реагираше на социјалните мрежи, отфрлајќи ги сите обвинувања како целосна измислица.
„Ова се гнасни измислици, лажно претставени како истражувачко новинарство. Ова не е новинарство. Ова е спој на фантазија, фикција и активизам, дело на некој што е или длабоко пореметен, или пак дејствува со злонамерна намера“, изјави Кушнер на платформата X.
Неговиот правен тим, исто така, ги отфрла сите обвинувања, тврдејќи дека Кушнер никогаш не слушнал за Фондацијата Ватани и дека немал странски сметки, додавајќи дека сите негови зделки биле во согласност со американските закони и одобрени од самиот претседател.
Поранешниот амбасадор Дејвид Фридман, исто така, тврди дека обвинувањата се целосна измислица и дека тој никогаш не пренел пораки во врска со средства од ОАЕ; сепак, деталите објавени од *Vanity Fair* покренуваат едно од најсериозните прашања во врска со злоупотребата на моќта во рамките на внатрешниот круг на Трамп.